Kasık fıtığı neden ameliyat edilmeli sorusuna verilecek cevap Kasık fıtığı tanısı alan hastaların en sık sorduğu sorulardan biri “Kasık fıtığı ameliyatı olmam gerekir mi?” sorusunun da cevabı olacaktır
Kasık fıtığının nasıl oluştuğunu, hangi belirtilere yol açabileceğini ve nasıl tanı konulduğunu “Kasık Fıtığı Nedir?” başlıklı yazımızda ele aldık.
Burada ise farklı bir soruya cevap arayacağız: Kasık fıtığı her zaman ameliyat edilmeli midir ve ameliyat kararı neye göre verilir?
Bu sorunun bütün hastalar için geçerli tek bir cevabı yoktur. Karar; hastanın şikâyetlerine, fıtığın özelliklerine, yaşına, genel sağlık durumuna ve günlük yaşamına etkisine göre verilmelidir.
Kasık Fıtığı Kendiliğinden Geçer mi?
Kasık fıtığının oluşmasına neden olan karın duvarındaki zayıflık kendiliğinden düzelmez. Bu nedenle oluşmuş bir kasık fıtığının ilaçla, egzersizle veya korse kullanılarak ortadan kaldırılması mümkün değildir.
Ancak bu, kasık fıtığı bulunan herkesin tanı konulduğu anda ameliyat olması gerektiği anlamına da gelmez.
Önemli olan fıtığın hastada şikâyete yol açıp açmadığı ve günlük yaşamı ne ölçüde etkilediğidir.
Kasık Fıtığı Neden Ameliyat Edilmeli?
Her kasık fıtığının ameliyat edilemsi gerekmiyor. Ağrıya neden olan, giderek büyüyen veya kişinin günlük yaşamını ve fiziksel aktivitelerini kısıtlayan fıtıklarda ameliyat genellikle uygun tedavi seçeneğidir.
Buna karşılık hiçbir şikâyeti olmayan veya çok hafif şikâyetleri bulunan bazı erkek hastalarda doktor kontrolünde izlem (bekle-gör yaklaşımı) düşünülebilir.
İzlem kararı verildiğinde fıtığın ortadan kalkması beklenmez. Zaman içerisinde ağrı başlayabilir, mevcut şikâyetler artabilir veya hasta artık fıtık nedeniyle günlük yaşamında kısıtlanmaya başlayabilir.
Bu durumda tedavi yeniden değerlendirilir.
Kasık Fıtığında Ameliyat Kararı Nasıl Verilir?
Ameliyat kararında yalnızca fıtığın büyüklüğüne bakılmaz.
Örneğin küçük bir fıtık bazı hastalarda belirgin ağrı ve rahatsızlığa yol açarken, daha büyük bir fıtık başka bir hastada uzun süre çok az şikâyete neden olabilir.
Bu nedenle değerlendirmede özellikle şu sorular önemlidir:
- Fıtık ağrıya neden oluyor mu?
- Şişlik giderek büyüyor mu?
- Yürümeyi, egzersizi veya günlük işleri etkiliyor mu?
- Çalışırken veya ağır kaldırırken rahatsızlık oluşturuyor mu?
- Fıtık kolaylıkla karın içine geri dönüyor mu?
- Şikâyetler zaman içerisinde artıyor mu?
- Hastanın genel sağlık durumu ameliyat açısından uygun mu?
Bu değerlendirmeler sonucunda hasta ve cerrah birlikte en uygun tedavi planını belirleyebilir.
Ağrı Ameliyat İçin Önemli Bir Neden midir?
Evet. Ağrı ve günlük yaşamı etkileyen rahatsızlık hissi ameliyat kararında önemli faktörlerdir.
Bazı hastalar başlangıçta yalnızca kasıkta bir şişlik fark eder. Zaman içerisinde uzun süre ayakta kalma, yürüme, egzersiz veya fiziksel çalışma sırasında ağrı ve baskı hissi ortaya çıkabilir.
Bu şikâyetlerin hastanın günlük yaşamını belirgin şekilde etkilemesi durumunda cerrahi tedavi daha fazla gündeme gelir.
Ancak kasık bölgesindeki her ağrının fıtıktan kaynaklanmadığını da unutmamak gerekir. Bu nedenle özellikle şişliği belirgin olmayan hastalarda ağrının nedeninin doğru değerlendirilmesi önemlidir.
Kasık Fıtığı Zamanla Büyür mü?
Kasık fıtığı zaman içerisinde büyüyebilir ancak büyüme hızı her hastada aynı değildir.
Başlangıçta yalnızca ayakta dururken veya öksürürken fark edilen küçük bir şişlik zamanla daha belirgin hale gelebilir.
Fıtığın büyümesiyle birlikte rahatsızlık, baskı ve hareket sırasında ağrı gibi şikâyetler de artabilir.
Bu nedenle takip edilen hastalarda yalnızca fıtığın büyüklüğü değil, şikâyetlerdeki değişiklikler de önemlidir.
Kasık Fıtığının Sıkışması Ne Demektir?
Fıtığın içerisindeki yağ dokusu veya bağırsak bazen fıtık açıklığında sıkışarak karın içine geri dönemeyebilir. Buna sıkışmış fıtık denir.
Daha ciddi durumda sıkışan dokunun kan dolaşımı bozulabilir. Bu durum boğulmuş fıtık (strangüle herni) olarak adlandırılır ve acil cerrahi tedavi gerektirebilir.
Ancak yalnızca bu olasılık nedeniyle her belirtisiz kasık fıtığının mutlaka hemen ameliyat edilmesi gerektiği sonucuna varmak doğru değildir. Ameliyat kararı hastanın genel durumu ve fıtığın özellikleriyle birlikte değerlendirilmelidir.
Hangi Belirtilerde Acil Başvuru Gerekir?
Kasık fıtığı bulunan bir kişide:
- Ani başlayan ve giderek şiddetlenen ağrı,
- Daha önce içeri giren şişliğin artık içeri dönmemesi,
- Fıtık bölgesinin sert ve çok hassas hale gelmesi,
- Bulantı veya kusma,
- Karında belirgin şişkinlik,
- Gaz veya dışkı çıkaramama
gibi belirtiler ortaya çıkarsa acil tıbbi değerlendirme gerekir.
Böyle bir durumda fıtığı zorlayarak içeri sokmaya çalışmak yerine sağlık kuruluşuna başvurmak daha doğrudur.
Ameliyatı Ertelemek Sakıncalı mıdır?
Bunun cevabı da hastaya göre değişir.
Şikâyeti olmayan veya çok az olan ve takip için uygun bulunan bir hastada ameliyatın ertelenmesi doktor kontrolünde planlanmış bir yaklaşım olabilir.
Buna karşılık ağrısı giderek artan, fıtığı büyüyen veya günlük yaşamı belirgin şekilde kısıtlanan bir hastanın yalnızca ameliyattan kaçınmak amacıyla uzun süre beklemesi uygun olmayabilir.
Burada önemli olan “Fıtık var, hemen ameliyat olmalıyım” veya “Ağrım az, ameliyata hiç gerek yok” şeklinde genel bir kural koymamaktır.
Sonuç: Ameliyat Kararı Kişiye Özel Olmalıdır
Kasık fıtığı kendiliğinden iyileşen bir hastalık değildir. Ancak her kasık fıtığının tanı konulduğu anda ameliyat edilmesi de gerekmez.
Ameliyat kararında fıtığın büyüklüğünden çok hastanın şikâyetleri, günlük yaşamındaki kısıtlanma, fıtığın özellikleri ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilmelidir.
Ağrıya neden olan, büyüyen veya günlük yaşamı etkileyen kasık fıtıklarında cerrahi tedavi önemli bir seçenektir. Şikâyeti olmayan bazı hastalarda ise doktor kontrolünde izlem düşünülebilir.
Ameliyat kararı verildikten sonraki soru ise hangi ameliyat yönteminin uygulanacağıdır. Açık ve laparoskopik yöntemleri, yama kullanımını ve ameliyat sonrası iyileşme sürecini ayrı bir yazıda ele almak daha doğru olacaktır.
Kasık fıtığı ve karın duvarı fıtıklarının, tedavisinde açık ve laparoskopik yöntemler uygulanabilmektedir. Kasık fıtığında ameliyat gerekliliği ve uygulanacak cerrahi yöntem hastanın ve fıtığın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.
